شرایط این روزهای اینترنت در ایران به نوعی است که نه میتوان آن را قطعی کامل نامید و نه آزادی دسترسی! گفته میشود این آغاز فیلترینگ طبقاتی در ایران است.
اینترنت این روزها به نظر در دسترس است، اما مشخصا دستکاری شده؛ چیزی که در نهایت کاربر آن را به صورت اختلال حس میکند اما مدیران کسبوکارها هر لحظه با آن دست و پنجه نرم میکنند.
دستکاریهای شبکه داخلی طی هفته گذشته اختلالات شدیدی را در پی داشت که در نتیجه آن حجم کار مدیران شبکه سازمانها زیاد شد و مجبور شدند زمان زیادی را صرف بررسی و حل مشکل کنند تا دوباره ارتباط شبکه در شرکتهایشان برقرار شود. ابر دراک در گزارشی که اختلالات 12 تا 19 آبان ماه را بررسی کرده، تاکید میکند که تغییراتی در زیرساخت اینترنت و فیلترینگ در سطح پورت در حال انجام است که ممکن است بعضی از دستکاریها، راههای آزمایشی برای آغاز فیلترینگ طبقاتی در ایران باشند.
بیشتر بخوانید: مهمترین و جدیدترین اخبار فیلترینگ و محدودیت های اینترنتی! / از ضرر قطعی اینترنت تا فیلترینگ اپلیکیشن ها!
آغاز فیلترینگ طبقاتی در ایران
از جمله مهمترین نشانههای این شرایط که طی هفته گذشته مدیران کسب و کارها با آن مواجه شدند باید به از دسترس خارج شدن برخی از IPهای کلاد فلر، اختلال ارتباطات بین شهری در ساعاتی از روز، ایجاد محدودیت روی شبکهی ایرانسل در پروتکلها، پورتها و آدرسهای خاص، بستن تانلها، بسته شدن پورتهای Well-Known، محدود شدن آپلودها، اختلال DNSهای کلاد فلر و اختلال در تولید نشدن SSLهای رایگان اشاره کرد.
آنطور که مدیر روابط عمومی ابردراک گفته، این اطلاعات از تجربیات مدیران شبکه این شرکت، گزارش کاربران در دیگر سرویسها، استفاده کنندگان سرویسهای کلادفلر و مشکلاتی که فعالان کسبوکارهای اینترنتی با آن مواجه بودهاند جمعآوری و تحلیل شده است.

به گزارش ابر دراک یکی از مهمترین اختلالاتی که در این مدت شناسایی شد، مسدود شدن پورتهای Well-Known بود که نشان داد فیلترینگ در سطح پورت در حال انجام است. اختلال روی این پورتها مثل پورت ۲۲ یا RDP یا هر پورت Well-Known که با TLS امن شده مثل پروتکل SSH، در دسترسی از خارج به داخل یکی از مهمترین مشکلات هفته گذشته بود.
برای مثال برای اتصال ssl از یک سرور خارج به داخل و کپی یک فایل Backup، پورت 22 که well-known است و با TLS امن شده، کار نمیکند؛ اما با پورتهای دیگری مثلاً پورت 25 کار میکند. مشکلی که امکان اتصال امن را با مانع روبهرو کرده است. فیلترینگ ناتلها در هفته گذشته زیرساخت شبکه بسیاری از کسبوکارها را دچار مشکل و کار مدیران شبکه را چند برابر کرد.
همچنین از روزهای نخست، فیلترینگ ناتلهای شبکه داخلی یکی از اهداف اصلی اختلالات این یک هفته بود. مسدودیت ناتلها زیرساخت شبکه بسیاری از کسبوکارها را دچار مشکل کرد و کار مدیران شبکه را نیز چند برابر کرد. آنها زمان زیادی را صرف تنظیم دوباره ناتلها و برقراری شبکه میکنند.
مشکل دیگر آن]ا در این مدت، اختلال ارتباطات بین شهری در ساعاتی ازروز بود. ارتباطات بین استانی در دو هفته گذشته حدودا از 8 صبح تا 11 صبح و از 5 تا 7 عصر به طور مکرر مختل بود.
این موضوع درارتباطات درون شهری نیز وجود داشت و مثلا ارتباط بین دو دیتاسنتر تهران در ساعاتی از روز مختل شده بود. ابر دراک نتیجه گرفته که این اختلال از سوی دیتاسنترها انجام نشده و به نظر به دلیل تغییراتی است که روی زیرساخت اینترنت در حال اعمال است. تغییرات زیرساختی هم عموما روی تانلها اعمال میشود و پروتکلهای tunneling مورد هدف قرار گرفته است.

بخش دیگری از گزارش ابردراک هم میتواند حاکی از تفاوت فیلترینگ بین اپراتورها باشد. در این گزارش ایرانسل به صورت اختصاصی روی فیلترینگ IP هوشمند کار میکند و مسیریابی IPهایی که روی فیلترشکن هستند در این اپراتور با مشکلات مهمی مواجه میشوند. همچنین برخی از پروتکلهای vpn که همچنان از آنها میتوان برای دور زدن فیلترینگ در دیگر شبکهها استفاده کرد، توسط ایرانسل بلاک میشوند. در ده روز گذشته این دستکاریها به اوج خود رسیده است. پیش از این هم رئیس کمیسیون مراکز داده نصر تهران گفته بود:
«برخی وبسایتها در اپراتورهای خاصی فیلتر نشدهاند که این موضوع نشان از فساد احتمالی در فیلترینگ و تبعیض در برخورد با اپراتورهای مختلف دارد و ما باید منتظر شفافسازی و توضیحات بیشتر مسئولان در این مورد باشیم.»
هدف اصلی این اختلالات فیلترینگ و محدودسازی دسترسیها است و همهی کسبوکارهای اینترنتی را چه آنها که سرویس آنلاین دارند و چه آنها که ندارند تحت تأثیر قرار میدهد.
گرچه هر روز اتفاقات جدیدی رخ میدهد و نمیتوان الگوی مشخصی برای محدودیتها را تشخیص داد، اما این آزمایشها احتمالا در جهت اعمال فیلترینگ طبقاتی است. گزارش ابر دراک با اشاره به اینکه دستکاریهای شبکه داخلی در هفته گذشته ناپایداری و اختلالات زیادی در پی داشته میگوید بر اساس مشاهدات و تجربه فیلترینگ در هفتههای گذشته، تمرکز اساسی بر ایجاد محدودیت روی شبکه اینترنت همراه بوده و به نظر میرسد دستهای از این دستکاریها آزمایش راههای جدید باشد برای آغاز فیلترینگ طبقاتی در ایران !
آنچه در گزارش ابردراک آمده، تحلیل وضعیتی است که کاربران به خصوص کاربران فنی و مدیران شبکه با آن مواجه هستند. وضعیتی که در آن اتصالات اینترنتی برقرار است، اما نمیتوان کاری از پیش برد و پایدار بودن هر اتصال خود یک گرفتاری بزرگ است!
بیشتر بخوانید:
دیدگاه شما در خصوص آغاز فیلترینگ طبقاتی در ایران چیست؟ نظرات خود را در بخش کامنتها با مجله خبری آی تی و دیجیتال در میان گذاشته و اخبار تکنولوژی را با ما دنبال کنید.
نظرات کاربران